Madaxweynaha  Soomaaliya, Xasan Sheekh Maxamuud oo wareysi siiyay BBC ayaa waxa uu ka hadlay arrimo dhowr ah sida ammaanka, xiriirka Kenya, al-Shabaab, Somaliland iyo qoddobo kale.

Waxa uu sheegay Madaxweynaha in aanu jirin wax khilaaf ah oo u dhexeeya dowladdiisa iyo Kenya ayna ka mid yihiin dalalka u soo diray ciidamada Soomaaliya waxaana uu intaa raaciyay in mashquul shaqo awgii ay dib uga dhaceen safar uu ku tagi lahaa Kenya, balse uu dhawaan dalkaasi booqan doono.

“Anaga iyo Kenya xurguf nooma dhaxeyso, colaad iyo khilaf nagama dhaxeyso, kenya ciidamada dowladaha ku tabarucay ayay ka mid tahay aay u soo direen soomaaliya, si ay nabad iyo xasilooni ugu soo noqoto”ayuu yiri Madaxweyne Xasan Sheekh

Madaxweynaha ayaa meesha ka saaray in wax cilaaqaad xumo ah inuu kala dhaxeeyo, hase ahaatee waxaa uu cadeeyay in sababaha ay dib uga dhaceen safarkooda ay tahay arrimo mashquul iyo shir ay dhankooda iyo dhanka kaleba ay lahaayeen, taasna ay sabab u aheyd dib u dhaca safarkooda.

“Cilaaqaad xumo nagama dhaxeyso, mashquulaad iyo shirar caalami ayaa jiray, mar aan balamo laheyn iyo ama ay balamo lahaayeen, ayaa jirtay, booqashadeena waa taagan tahay waana tagi doonaa todobaadyada soo socda, wax mugdi ah ma jiraan”ayuu yiri Madaxweyne Xasan Sheekh.

Gobolada Jubbooyinka waxay ka mid yihiin gobolad Soomaaliya, Dowladda Soomaaliya ayaana dowlad ka ah, IGAD iyo Kenyana door ayey ku leeyihiin dhismaha maamulada jubbooyinka oo ah iney Dowladda Soomaaliya ku taageeraan sidii dalka maamulo ugu sameyn laheyd, dalkani waa dal xor ah oo madax bannaan awood dowlad aan KMG aheyn ayaa ka jirta, Kenyana waa caddeysay iney Dowladda Soomaaliya ku taageersan tahay sidii dalka maamulo looga sameyn lahaa”ayuu yiri Madaxweyne Xasan Sheekh oo sheegay ineysan jirin kala qeybsanaan siyaasadeed oo u dhaxeysa labada dhinac.

Mar la weydiiyay in wax wadahadal ah ay la galayaan al-Shabaab waxa uu sheegay in al-Shabaab ay isugu jiraan saddex qeybood labo qeybood oo Soomaali ah iyo qeyb ajnabi ah waxana uu sheegay kuwa ajnabiga ah in sinnaba uusan uga dhaxeyn wadahadal oo kaliya ay u furan tahay in ay dalka a isaga baxaan laakiin labada qeybood ee kale waxa uu sheegay cidii hubka iska dhigta ee nabad wax ku dooneysa in ay xaq u leeyihiin in ay bulshada dib ula midoobaan.

Madaxweyne Xasan Sheekh waxa kale oo uu sheegay in uu ku rajo weyn yahay in ay dib u amba qaadaan wadahadalladii u dhaxeeyay dowladda iyo Maamulka Somaliland shaqsi ahaana uu filayo in natiijo wax ku ool ah ay ka soo bixi doonto.

Dhinaca dhaqaalaha ay dowladdu ku tiirsan tahay waxa uu sheegay in ay ugu weyn tahay dekedda iyo garoonka diyaaradaha ee Muqdishu iyo sidoo kale suuqyada magaalada taas oo uu sheegay in hadda ay horumarinayaan, waxana uu sheegay in sidoo kale ay jiraan qurbo joog Soomaaliyeed oo lacago toos ugu soo dira bangiga dhexe ee Soomaaliya si ay u caawiyaan dowladda.